MIT’de yapılan bir araştırma, yazı yazarken yapay zekâ kullanan bireylerin beyinlerinde eleştirel düşünme ve bilişsel süreçle bağlantılı ağların daha az çalıştığını ortaya koydu. Çalışmaya nazaran ChatGPT üzere araçlardan yararlanan iştirakçiler, hem zihinsel olarak sürece daha az dahil oluyor hem de ürettikleri metinlere sonradan hâkim olmakta zorlanıyor. Bulgular, yapay zekâ takviyeli yazımın uzun vadede öğrenme ve düşünme maharetlerini zayıflatabileceği istikametindeki tasaları artırıyor.
“Beyin aktivitesi azalıyor”
MIT tarafından bu yıl yayımlanan bir çalışma, deneme yazarken ChatGPT’den yararlanan şahısların, yazım sürecinde bilişsel sürece ile temaslı beyin ağlarında daha düşük seviyede aktivite sergilediğini gösterdi.
EEG usulüyle yapılan ölçümlerde, yapay zekâ dayanağıyla yazı yazan iştirakçilerin ürettikleri metinlere sonradan atıfta bulunmakta ve içerik hatırlamakta zorlandıkları tespit edildi.
Araştırmacılar, elde edilen sonuçların öğrenme hünerlerinde yaşanabilecek muhtemel bir gerilemeye işaret ettiğini ve bu tesirin hemen daha kapsamlı biçimde incelenmesi gerektiğini vurguladı.
Eleştirel düşünme zayıflıyor.
Carnegie Mellon Üniversitesi ile Microsoft’un birlikte yürüttüğü bir öteki çalışma, yapay zekâya duyulan inanç arttıkça eleştirel düşünmeye ayrılan eforun azaldığını ortaya koydu.
Haftada en az bir sefer yapay zekâ araçlarını kullanan 319 beyaz yakalı çalışanla yapılan ankette, iştirakçilerin bu sistemlere hangi cins vazifeleri devrettiği tahlil edildi. Sonuçlar, araçların yetkinliğine duyulan yüksek itimadın, sorun çözme sürecinde zihinsel iştiraki bariz biçimde düşürdüğünü gösterdi.
Araştırmacılar, yapay zekânın kısa vadede verimliliği artırabileceğini lakin uzun vadede bireylerin bağımsız düşünme ve sorgulama marifetlerini zayıflatma riski taşıdığı ihtarında bulundu.
Yüksek not alınıyor lakin öğrenme süreci sekteye uğruyor.
University College London’dan Prof. Wayne Holmes, yapay zekânın eğitim alanında süratle yaygınlaşmasına karşı daha ihtiyatlı bir yaklaşım benimsenmesi gerektiğini lisana getiriyor.
Holmes, yapay zekâ kullanımının kimi mesleklerde “bilişsel körelme” riskini beraberinde getirdiğini savunuyor. Harvard Tıp Fakültesi’nin bir çalışmasına atıfta bulunan Holmes, yapay zekâ dayanaklı sistemlerin kimi hekimlerin performansını yükseltirken, kimileri için olumsuz sonuçlar doğurabildiğine dikkat çekiyor.
Holmes’a nazaran öğrenciler yapay zekâ yardımıyla daha yüksek notlara ulaşabilir; lakin temel tehlike, bu sürecin derinlemesine öğrenme yerine yüzeysel bilgi edinimini teşvik etmesi.
“Yapay zekayı öğretmen gibi kullanın”
OpenAI’de memleketler arası eğitimden sorumlu Jayna Devani, yapay zekânın öğrenme üzerindeki tesirlerine dair yürütülen tartışmaların şirket tarafından yakından takip edildiğini tabir ediyor.
BBC’ye değerlendirmelerde bulunan Devani, ChatGPT’nin bir “cevap üretme aracı” olarak değil; rehberlik eden, özel ders mantığıyla kullanılan bir yardımcı olarak görülmesi gerektiğini belirtiyor.
Özellikle geç saatlerde dayanak arayan öğrenciler için yapay zekânın kıymetli bir boşluğu doldurabileceğini söyleyen Devani, yanlışsız ve hedefli kullanımın öğrenme sürecini hızlandırabileceğini savunuyor.
