Başarı birden fazla vakit zeka ve yetenekle ilişkilendiriliyor. Fakat psikologlara nazaran tablo bundan çok farklı. Araştırmalar, başarılı insanları ayıran en değerli özelliğin azim olduğunu ortaya koyuyor. Grit olarak isimlendirilen kavram, uzun vadeli maksatlara bağlı kalmayı tabir ediyor. Bilim insanları muvaffakiyete giden yolda grit’in belirleyici rol oynadığını söylüyor.
West Point Araştırması Başarıyı İddia Eden Gerçek Özelliği Ortaya Çıkardı
Duckworth’un en dikkat çeken çalışması ABD’nin itibarlı askeri akademisi West Point’te gerçekleşti. Araştırmacı, akademiye yeni gelen öğrencilerin hangi özelliklerinin mezuniyet muvaffakiyetini en düzgün öngördüğünü incelemek istedi. Sonuçlar şaşırtıcıydı: SAT puanları, lise not ortalaması yahut fizikî fitness testleri değil, grit puanları akademik muvaffakiyetin en güçlü belirleyicisiydi.
Psikolojiye nazaran bu bulgu, eğitim sistemimizin temel varsayımlarını sorguluyor. ‘Yetenek sizi başlattır lakin sizi bitiren grit’tir’ diyen Duckworth, klâsik zeka testlerinin başarıyı varsayım etmedeki sınırlılıklarını ortaya koyuyor.
Grit’in Bilimsel Formülü: Tutku ve Azim
Duckworth’un geliştirdiği grit modeli iki temel bileşenden oluşuyor. Birincisi, uzun vadeli amaçlara yönelik tutku – kişinin belli maksatlar üzerinde yıllarca odaklanabilme kapasitesi. İkincisi ise azim – zorluklarla karşılaştığında pes etmeme ve çabayı sürdürme kararlılığı.
Pennsylvania Üniversitesi’nde yapılan deneysel çalışmalarda, Duckworth yeteneğin muvaffakiyet formülündeki yerini tekrar tanımladı. Araştırmalara nazaran yetenek kıymetsiz değil, lakin uğraş faktörü muvaffakiyet denkleminde iki kat daha yüklü. ‘Yetenek × Efor = Marifet, Maharet × Gayret = Başarı’ formülü, uğraşın neden bu kadar kritik olduğunu matematiksel olarak açıklıyor.
Grit Geliştirilebilir Bir Özellik Olarak Öne Çıkıyor
Duckworth’un geliştirdiği Grit Ölçeği, şahısların bu özelliğini ölçebilen geçerli bir araç haline geldi. Ölçek, ‘Çok kıymetli bir hedef için yıllarca çalıştım’ yahut ‘Başarısızlıklar beni hevesim kaybettirmez’ üzere tabirleri içeriyor. Stanford Üniversitesi’nden Carol Dweck’in ‘growth mindset’ kavramıyla güçlü temaslar bulundu.
Son araştırmalar umut verici: grit öğrenilebilir ve geliştirilebilir bir özellik. Duckworth, şuurlu pratik metodunu öneriyor ve kısa vadeli maksatların uzun vadeli emellerle ilişkilendirilmesini vurguluyor. Psikologlara nazaran grit, başarıyı belirleyen en değerli özelliklerden biri olarak kabul ediliyor.
