ChatGPT hayatımızın her alanına süratle sızmış olsa da, aslında her gün kullandığımız bu teknolojinin tam ismini söylem etmekte bile zorlanabiliyoruz. Milyonlarca insanın e-posta taslaklarından karmaşık yazılım kodlarına kadar her bahiste yardım aldığı bu ihtilalin kalbinde yer alan GPT kısaltması, yalnızca havalı bir marka ismi değil, yapay zekanın genetik kodunu temsil eden teknik bir tariftir.
Detaylar 👇
Kaynak: https://lecharles.medium.com/understa…
Peki dijital dünyayı tekrar şekillendiren bu üç harf tam olarak ne manaya geliyor?
1. Generative (Üretken)
Geleneksel arama motorları ve klasik yazılımlar, kullanıcıların sorularına cevap verirken mevcut içerikleri tarar ve var olan bilgiyi listeler. Yani sistem, aslında üretilmiş olan bilgiyi bulur ve kullanıcıya sunar. ChatGPT’nin “üretken” özelliği ise bu yaklaşımın ötesine geçer. Sistem, aldığı komutlara karşılık olarak daha evvel birebir aynı formda var olmayan, özgün ve yeni metinler oluşturur.Bu istikametiyle ChatGPT, sırf bir bilgi aracı değil, birebir vakitte içerik üretebilen bir yapı olarak konumlanır. Kullanıcının gereksinimine nazaran metin yazabilir, özet çıkarabilir, kıssa kurgulayabilir ya da teknik bir mevzuyu sadeleştirerek anlatabilir. Üretkenlik özelliği, sistemi statik bir bilgi deposu olmaktan çıkarıp dinamik bir içerik üretim düzeneğine dönüştürür. Böylelikle her etkileşimde bağlama uygun, özgün ve manalı karşılıklar oluşturulabilir.
2. Pre-trained (Önceden Eğitilmiş)
Bir yapay zekanın kullanıcıyla dengeli ve manalı bir diyalog kurabilmesi için lisanı ve kavramlar ortasındaki bağları öğrenmiş olması gerekir. ChatGPT, kullanıcılarla buluşmadan evvel büyük ve çeşitli bilgi kümeleri üzerinde kapsamlı bir eğitim sürecinden geçirilmiştir. Bu süreçte lisan yapıları, söz ilgileri, anlatım biçimleri ve farklı bahis alanlarına ilişkin temel bilgiler modele öğretilir.“Önceden eğitilmiş” sözü, modelin sıfırdan öğrenmeye başlamadığını, bilakis muhakkak bir bilgi ve lisan altyapısıyla kullanıcı karşısına çıktığını gösterir. Bu sayede en kolay gündelik sorulardan akademik tartışmalara kadar geniş bir mevzu yelpazesinde karşılık üretme kapasitesine sahip olur. Eğitim süreci, modelin bağlamı anlamasına ve sorulara mantıklı, dengeli yanıtlar vermesine taban hazırlar.
3. Transformer (Dönüştürücü)
ChatGPT’nin teknik temelini oluşturan “Transformer” mimarisi, 2017 yılında tanıtılan ve doğal lisan sürece alanında kıymetli bir dönüm noktası kabul edilen bir yoldur. Bu mimari metindeki sözleri sayısal temsillere dönüştürerek ortalarındaki münasebetleri tahlil eder. Her sözün cümle içindeki rolü ve öteki sözlerle olan bağı matematiksel olarak kıymetlendirilir.Bu yapı sayesinde model, bir cümlede hangi sözün hangi bağlamda gelmesi gerektiğini varsayım edebilir. Sözleri sadece sırayla değil, birbirleriyle olan mana ilgileri üzerinden kıymetlendirir. Sonuç olarak ortaya akıcı, mana bütünlüğü olan ve bağlama uygun metinler çıkar. Transformer mimarisi, ChatGPT’nin kopuk tabirler yerine dengeli ve doğal görünen cümleler kurabilmesinin gerisindeki temel teknolojik altyapıyı oluşturur.
İlk aylardan milyonlarca kullanıcı tarafından kullanıldı.
ChatGPT’nin popülaritesi o kadar süratli yayıldı ki piyasaya sürüldükten yalnızca iki ay sonra 100 milyon etkin kullanıcıya ulaştı. Bu sayıya ulaşmak Instagram için yaklaşık iki buçuk yıl, Netflix için ise yedi yıldan fazla sürmüştü. Bu devasa büyüme suratı, ChatGPT’yi tarihin en süratli büyüyen tüketici uygulamalarından biri yaparak teknoloji tarihine altın harflerle kazıdı.
