Teknoloji geliştikçe nezaret formülleri de giderek daha görünmez hale geliyor. Kuzey Kore’den gizlice çıkarılan bir akıllı telefon, bu durumun en çarpıcı örneklerinden biri olarak dikkat çekiyor. Aygıtın dışarıdan bakıldığında sıradan bir Android telefon olduğu düşünülüyor. Fakat yazılımına girildiğinde devlet denetimiyle şekillendirilmiş farklı bir sistem ortaya çıkıyor…
İşte ayrıntılar.
Yazılan sözler bile otomatik olarak değiştirilip sansürleniyor
Telefonun klavyesinde yazılan birtakım sözler, kullanıcının iradesi dışında otomatik olarak değiştiriliyor. Örneğin Güney Kore kültüründe yaygın olarak kullanılan ‘Oppa’ sözü yazıldığında, söz sistem tarafından ‘Yoldaş’ olarak düzeltiliyor ve ekranda bu tabirin sırf kardeşler için kullanılabileceğine dair bir ikaz çıkıyor.
Benzer halde ‘South Korea’ yani Güney Kore tabiri yazılmak istendiğinde, aygıt kelimeyi otomatik olarak ‘Puppet State’ yani ‘Kukla Devlet’ olarak değiştiriyor.
Telefon her 5 dakikada bir gizlice ekran manzarası alıyor
En dikkat çeken düzenek ise telefonun art planda çalıştırdığı kapalı kayıt sistemi oldu. Aygıt, kullanıcının hiçbir müdahalesi olmaksızın her 5 dakikada bir otomatik olarak ekran manzarası alıyor. Bu manzaralar, telefonun içerisinde kullanıcının erişemediği bilinmeyen bir klasörde depolanıyor ve silinmelerine müsaade verilmiyor.
Elde edilen bilgilere nazaran bu ekran imajları sırf aygıtta saklanmıyor. Devlet otoritelerinin erişebildiği sistemlere rastgele vakitlerde aktarılıyor.
İnternet yerine sırf devletin denetim ettiği intranet sistemi var
Bu akıllı telefonlarda klasik internet erişimi büsbütün engellenmiş durumda. Aygıtlar Google, toplumsal medya platformları yahut bağımsız haber siteleri üzere dış kaynaklara bağlanamıyor. Bunun yerine sadece devlet tarafından oluşturulan kapalı bir intranet ağı kullanılıyor. Ağa giriş ise vatandaşlara verilen kimlik numarasına misal özel bir kodla yapılıyor.
İntranet ağı üzerinden yalnızca devlet kaynaklı haberler, propaganda içerikleri ve müsaade verilen uygulamalar görüntülenebiliyor. Böylelikle aygıt, dış dünyayla kontağı koparılmış bir biçimde sırf hükümetin onayladığı bilgilerin sirkülasyona girdiği kapalı bir sistem içinde çalışıyor.
Uzmanlara nazaran bu telefonlar, dünyadaki pek çok ülkede kullanılan irtibat araçlarının tersine, direkt kontrol ve denetim hedefiyle tasarlanmış örnekler ortasında yer alıyor.
