Geleneksel inanışın bilakis saç beyazlamasının temelinde gerilim yahut beslenme alışkanlıklarından fazla genetik miras yer alıyor. Uzmanlar, erken yaşta başlayan bu sürecin bir hastalık teşkil etmediğini vurgularken, etnik köken ve vitamin istikrarının süreci direkt belirlediğini söz ediyor.
Detaylar 👇
Genetik yapı saç renginin değişimindeki ana senaryoyu belirliyor
Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi bünyesinde vazife yapan Prof. Dr. Zeynep Ocak, saçların beyazlamasında ömür üslubunun tesirli olduğunu lakin asıl belirleyicinin bireyin genetik haritası olduğunu lisana getiriyor. Yapılan bilimsel açıklamalarda, beyazlamanın yaşla her vakit hakikat orantılı ilerlemediği, kimi bireylerde yirmili yaşlarda başlarken kimilerinde ellili yaşlara kadar hiç görülmeyebileceği belirtiliyor.
Melanosit hücrelerinin aktivitesi saçın renk tonunu denetim ediyor
Saç köklerinde yer alan ‘melanosit’ isimli hücreler tarafından üretilen melanin pigmenti, saçın rengini veren temel öge olarak tanımlanıyor. Bu hücrelerin çalışma yoğunluğu azaldığında yahut pigment üretimi durma noktasına geldiğinde, saç telleri evvel griye, akabinde beyaza dönmeye başlıyor. Prof. Dr. Ocak, bu biyolojik sürecin başlangıç vaktinin şahıstan şahsa değiştiğini lakin anne yahut babasında erken beyazlama görülen bireylerde bu durumun ortaya çıkma mümkünlüğünün epey yüksek seyrettiğini kaydediyor.
Stres faktörü genetik yatkınlığı olan bireylerde süreci hızlandırıyor
Toplumda yaygın olan ‘stresten bir gecede beyazlama’ inanışının bilimsel bir temeli bulunmasa da, gerilimin dolaylı tesirleri kabul görüyor. Uzun periyodik gerilimin saç kökündeki hücrelere ziyan vererek beyazlama sürecini erkene çekebildiği söz ediliyor. Otuz yaşından evvel gerçekleşen ağır beyazlamalar ise bedendeki B12 vitamini, demir yahut bakır eksikliğinin bir işareti olarak bedellendiriliyor.
Etnik köken beyazlama suratını ve yoğunluğunu direkt etkiliyor
Avrupa kökenli topluluklarda saçlar daha erken yaşlarda beyazlarken, Sahra altı Afrika kökenli bireylerde bu durumun çok daha geç ve düşük yoğunlukta yaşandığı gözlemleniyor. Bilim dünyası süreci büsbütün durduracak kesin bir tedavi üzerinde çalışmalarını sürdürse de, saç beyazlaması doğal bir biyolojik etap olarak görülüyor. Uzmanlar, boyaların yalnızca süreksiz bir tahlil sunduğunu, asıl senaryonun genler tarafından yazıldığını hatırlatıyor.
