Aldatma…
İlişkilerde tahminen de en sarsıcı tecrübelerden biridir. Bir anda kaybolan inanç, sorgulanan sadakat, dağılan bir “biz” duygusu ile her şey yerle bir oluverir.
Ama şaşırtan olan şu: Tüm bu karmaşaya karşın birtakım çiftler, alakaya tekrar başlama cüretini gösterebiliyor.
Aldatma yalnızca bir davranış değil, derin bir tecrübedir. Birden fazla vakit aldatma denilince akla sırf fizikî bir yakınlık gelir. Meğer aldatma, çok daha geniş bir yelpazeyi kapsar:
· Duygusal yakınlıklar
· Gizlenen mesajlar
· Dijital flörtleşmeler
· Partnerin bilmediği özel bağlar…
Her çiftin aldatma tarifi farklıdır. Kimi için toplumsal medyadaki bir beğeni bile hudut ihlalidir, kimi içinse fizikî temas olmadan ihanet sayılmaz.
Peki Aldatma Cinsleri Nelerdir?
· Cinsel aldatma
· Duygusal aldatma
· Sanal (internet üzerinden) aldatma
· Birleşik aldatma
Hangi Aldatma Tipi Daha Yıkıcı?
Araştırmalar, erkeklerin cinsel aldatmayı daha gerilim verici bulduğunu, bayanların ise duygusal bağ kurulmasından daha çok etkilendiğini gösteriyor.
Örneğin bir çalışmada: Erkeklerin %60’ı eşlerinin cinsel alaka yaşamasını en büyük ihanet olarak görürken, bayanların yalnızca %17’si bunu en büyük sorun olarak tanımlıyor. Bayanlar için duygusal yakınlık daha affedilmez bulunuyor.
Güncel araştırmalar ise, aldatmanın tipinden çok, bağa verdiği tehdit seviyesinin affetme sürecini belirlediğini ortaya koyuyor.
Aldatma Travması ve Etkileri
Psikolojik Tesirler:
· Öfke
· Derin üzüntü
· Değersizlik hissi
· Depresyon
· Utanç
· Özsaygı kaybı
Bazı şahıslarda “aldatma travması” yahut “ilişki temelli Travma Sonrası Gerilim Bozukluğu” gelişebilir.
Fiziksel ve Somatik Tesirler:
· Mide-bağırsak sorunları
· Baş ağrısı, bulantı
· Uyku bozuklukları
· Konsantrasyon güçlüğü
· Kilo kaybı
· Yüksek tansiyon
İlişkisel Etkiler
· Derin bir bağlanma yaralanması
· Duygusal bağın zedelenmesi
· 160 kültürü kapsayan bir araştırmaya nazaran, aldatma boşanmanın en sık nedeni olarak gösterilmektedir.
Neden Aldattı?
Aldatma tek bir nedene bağlanamaz. Lakin kimi ortak dinamikler var:
· Duygusal ya da fizikî tatminsizlik
· İlgisizlik
· Değersizlik hissi
· Süregelen çatışmalar
· Cinsel uzaklık
· Bağlılık hissinin zayıflığı
· Ortamda oluşan fırsatlar
· Kişisel yatkınlıklar: dürtüsellik, bağlanma sorunları, geçmiş aldatmalar
Çift Terapilerinde Nasıl Bir Yol İzlenir?
Güvenin Yine İnşaası Mümkün!
Aldatma sonrası inancı yine kurmak için dört basamaklı bir süreç izlenir:
1.Aşama: Krizi Yönetmek
Aldatılan kişinin hisleri görülür ve söz edilmesine alan tanınır. Aldatan kişinin yanılgıyı kabul etmesi ve pişmanlığını tabir etmesi beklenir. Şeffaflık ve empati, bu etabın anahtarıdır.
2. Kademe: Dürüstlük ve Barışma
Her şey açıkça konuşulur (cinsellikle ilgili ayrıntılar hariç). Aldatan taraf, sorulara sabırla karşılık verir. Kuşku azaldıkça irtibat başlar. Bu basamak “ölüp dirilme” seansları üzere hissedilir lakin iyileştiricidir.
3. Basamak: Anlamlandırma
“Bu bağlantı neden bu noktaya geldi?” sorusu ele alınır. Suçlama yerine sorumluluk üstlenmek teşvik edilir. İrtibat, beklentiler ve bağ tekrar yapılandırılır.
4. Etap: Affetmek ve Tekrar Bağlanma
Bilimsel olarak affetmek; öfke, kin, nefret üzere hisleri ve intikam isteğini şuurlu olarak terk etmek ve bunun yerine nötr ya da anlayışlı bir his geliştirmektir.
Ama bu kolay değildir zira:
· “Affedersem yeniden yapar mı?”
· “Affetmek, yapılanı cezasız bırakmak mı?”
· “Ya beni hafife alırsa?”
· “Kandırıldım mı?”
gibi niyetler zihni meşgul eder.
Mağdur eş öfkesini bırakırsa kendini savunmasız hissedebilir. Ya da affetmenin, karşı tarafın pişmanlığını bastıracağına dair bir endişe taşıyabilir.
Unutmamak Gerekir ki:
Affetmek, yapılanı onaylamak değil;
Olanı reddetmeden, ona karşın yol yürümeye niyet etmektir.
Affetmenin duygusal boyutu vakitle şekillenir. Niyet etmekle, nitekim affetmiş hissetmek ortasında vakit farkı olabilir. Bu yüzden affetmek vakit alır. Bağlantı bu süreçte inişli çıkışlı bir yol izleyebilir. Bu evre en uzun süren fakat en kalıcı basamaktır. Çift tekrar bir ortaya gelir, sevecen istikametlerini keşfeder. Şartsız sevgi ve derin bağlılık bu noktada gelişebilir.
Son Kelam…
Aldatılmak, yalnızca bir bağ travması değildir. Tıpkı vakitte bir özsaygı imtihanıdır. Bu nedenle güzelleşmenin en değerli adımlarından biri karşındakini değil, evvel kendini affetmektir.
“Seni affetmeyi seçtiğim için evvel kendimi affediyorum.” diyebilmektir.
Gerçek düzgünleşme, “buna paha bir ilişkide” tekrar güvenmek için yola çıkma hamasetini gösterebilmektir.
Bu makalede öne sürülen fikir ve yaklaşımlar büsbütün müelliflerinin özgün fikirleridir ve Onedio’nun editöryal siyasetini yansıtmayabilir. ©Onedio
